Een bekend fenomeen
Ja. Het is geen verrassing dat de Rijksinspectie Digitale Infrastructuur (RDI) heeft gewaarschuwd voor de risico’s van digitale inbraken of hacks bij ‘slimme’ elektronische apparaten in huis, zoals zonnepanelen. Volgens deskundigen blijven consumenten bewust of onbewust de zwakke schakel vormen, waardoor het voor cybercriminelen vaak gemakkelijk wordt om de digitale beveiliging van woningen te doorbreken.
Het is begrijpelijk dat de RDI alarm slaat gezien de toenemende populariteit van slimme apparaten in huis. Veel Nederlanders hebben tegenwoordig één of meerdere van deze apparaten of systemen die verbonden zijn met het internet, zoals smart tv’s.
Zelfs meters voor water, gas en elektriciteit maken een sterke opmars in woningen. Het grote gemak dat deze apparaten bieden, heeft echter ook een keerzijde. Cybercriminelen hebben de overvloed aan slimme digitale toepassingen in Nederlandse woningen opgemerkt. Het hacken van apparaten thuis staat momenteel nog in de schaduw van oplichting en fraude via internet op de lijst van online misdaden in ons land. Desalniettemin vormen deze problemen voldoende reden voor de RDI om alarm te slaan, vooral vanwege het gebrek aan bewustzijn over de bestaande risico’s bij veel huiseigenaren.
Omvormer is de zwakke schakel
Dit vormt vaak een zwak punt. De omvormer maakt verbinding met internet, waardoor alle apparaten in huis die ook verbonden zijn met het internet direct of indirect kwetsbaar zijn voor hackers. In 2021 waarschuwde het Agentschap Telecom al dat het Nederlandse stroomnetwerk gevoeliger wordt voor aanvallen van hackers, gezien de overgang van huishoudens naar zonnepanelen en laadpalen, waarbij ze van gas afstappen. Hoewel het hacken van een enkel huishouden met zonnepanelen al erg vervelend is, blijft het hele netwerk nog steeds functioneel, volgens experts.
Als hackers echter toegang krijgen tot de software die de panelen aanstuurt, kunnen ze op afstand een groot aantal panelen uitschakelen. Dit vormt met name een potentieel gevaar voor de energievoorziening van Nederland, aangezien bedrijven steeds vaker overstappen op energie afkomstig van grote velden met zonnepanelen. Eerder werden de elektriciteitsnetwerken in de Verenigde Staten al platgelegd door vermoedelijke hacks van buitenlandse mogendheden. Hoewel grote aanbieders van energiebeheer voortdurend worden gewaarschuwd en beveiligingsmaatregelen hebben genomen, is dit niet overal het geval in een markt met veel nieuwe aanbieders.
Blijf de update draaien
Voor consumenten is het in ieder geval belangrijk om ervoor te zorgen dat de digitale toegang via de omvormer goed afgesloten blijft. Volgens experts staat veilig gebruik van alle slimme apparaten die met internet verbonden zijn voorop. Het uitvoeren van regelmatige software-updates is al een eerste stap in de goede richting, adviseren experts.
Als consument is het ook verstandig om een sterk wachtwoord te kiezen, wat het moeilijker maakt voor digitale hackers om binnen te dringen. Het regelmatig veranderen van wachtwoorden zorgt voor nog betere beveiliging. Het is ook een goed idee om de handleiding van de fabrikant zorgvuldig door te nemen om de beveiliging correct te installeren en ongewenste digitale bezoekers buiten te houden. Hoewel de angst dat een hacker direct toegang heeft tot je bankrekening overdreven is, stellen experts, is het toch belangrijk om de digitale deur goed op slot te houden.